kelebek

Sosyal olaylar her ne kadar insanlık tarihi ile başlatılmakta ise de hadiselere sosyolojik yaklaşım tarzı daha çok 18. ve 19. yüzyıllarda ortaya çıkmıştır.

Sosyoloji terimi ilk kez bir sosyolog olmaktan ziyâde bir bilim felsefecisi olan Fransız August Comte (1798-1857) tarafından kullanılmış ve İngiliz Herbert Spencer (1820-1903) tarafından da geniş kitlelere tanıtılmıştır.

Ancak sosyolojinin ilk temel esaslarını ilmî yöntemlerle ortaya seren ilk bilim adamı belki de İbni Haldun ‘dur (1332-1406). Prof. Dr. W. Barthold’a göre İbni Haldun tarih felsefesinin en mümtaz simalarından birisi olduğu kadar sosyolojinin ilk büyük kurucusudur. Sosyal kanunları tarihî hadiselerden çıkaran İbni Haldun cihan tarihinde büyük devlet ve medeniyetlerin kuruluşunda göçebe unsura yer verdiği bunların medeni halk içerisinde yaşayıp milliyetlerini kaybettikleri hakkındaki fikirleri bugün bile geçerlidir. Ayrıca sosyal psikoloji sosyal ekonomi tarih felsefesi etnografya sosyal coğrafya sosyal felsefe kentleşme sosyal antropoloji gibi sosyal bilim dallarına ait sosyal teorileri ciddî mânâda ancak 19. asırda kavranabilmiş ve bir çok Avrupalı bilim adamının çalışmalarına temel dayanak vazifesi görmüştür.